Zdziwiony motyl – rusałka pawik

W mojej okolicy przełom lipca i sierpnia to dobry okres na fotografowanie motyli. W zeszłym roku też robiłem im zdjęcia, a efekty pokazałem we wpisach Motyle i zdjęcia makro oraz Zdjęcia makro motyli – jak robiłem. W tym roku do tych zdjęć użyłem trochę innego sprzętu. Jeśli chodzi o optykę, to nawet tańszego.

W minionym roku wykorzystywałem amatorski obiektyw Sigma 70 -300mm f/4-5.6 APO DG Makro. Przy ogniskowej 200 do 300 ma on możliwość ustawienia ostrości już od około 1 metra. W tym roku do zdjęć owadów użyłem manualnego obiektywu Pancolar 1,8/80, który pozostał mi jeszcze z okresu zdjęć „analogowych” oraz dodatkowej nasadki RAYNOX M-250. Tylko ostatnie zdjęcie było robione bez niej.

Komplet ten wymuszał zdjęcia z odległości około 25cm. Wymagało to dość powolnego zbliżania się do owada siedzącego na kwiatku. Motyle rusałka pawik, to dość spokojne owady więc nie było z tym zbytniego problemu. Wykorzystany obiektyw ma ręczne ustawianie przysłony, dlatego aparat musiał być ustawiony w trybie A (Av) by móc automatycznie do pomierzonego światła dobrać odpowiedni czas migawki. Aby te czasy były w miarę krótkie ustawiłem na aparacie czułość ISO 800. Przy przysłonie w granicach 5,6 do 8 w zależności od zmiennego zachmurzenia miałem czasy od 1/125 do 1/800s. Były to wystarczająco krótkie czasy by uzyskać nieporuszone zdjęcia. Przymknięcie przysłony do F8 dawało już w miarę przyzwoitą głębię ostrości przy wystarczająco krótkich czasach. Większe przymknięcie dałoby większą głębię ostrości, ale po pierwsze czas uległby wydłużeniu, a po drugie obraz w wizjerze stawał się już zbyt ciemny by móc celować. To obiektyw manualny i przez wizjer widać dokładnie tyle ile wynika z ustawionej przysłony. We współczesnych obiektywach automatycznych przez wizjer widzisz obraz przy największym otworze przysłony, a ustawiony mniejszy otwór dla zdjęcia jest przymykany dopiero w momencie jego wykonywania.

Po niżej kilka dodatkowych zdjęć.

Ostatnie zdjęcie bez nasadki Raynoxa, zrobione z większej odległości niż poprzednie. Poskutkowało to znacznie większą głębią ostrości.
Ps. Wszystkie zdjęcia aparatem Canon EOS 50D.

Poniżej kilka linków do stron i wiadomości, które być może również Ciebie zainteresują:

• iPhone i profesjonalna sesja zdjęciowa
  - autor udowadnia, że nawet iPhonem można robić dobre zdjęcia. W pewnym zakresie, dla określonego rodzaju zdjęć jest to możliwe. I oczywiście zdajemy sobie sprawę z ograniczeń związanych np. z kątem patrzenia i rozdzielczością optyczną obiektywu. Na filmie widać, że ze względu na szeroki kąt obiektywu fragmenty zdjęć przy krawędziach musiały zostać poprawione w programie graficznym. Nie zmienia to jednak faktu, że w tym wszystkim najważniejszy jest fotograf i oczywiście ładna modelka, i oświetlenie, i pozostałe osoby wspomagające prace w czasie sesji fotograficznej. Aparat, to tylko jeden z elementów całej układanki, w wyniku której powstaje zdjęcie.

• Fujifilm: FinePix F300EXR – kompakt z „lustrzankowym” autofokusem + dodatkowy link
  - ten aparat zaczyna mi się podobać raz ze względu na właściwości matrycy, dwa za wprowadzenie szybkiej metody ustawiania ostrości tak jak w lustrzankach. Ciekawe, jak to będzie się sprawdzać w praktyce? Brakuje mu jedynie zapisu zdjęć w postaci RAW i może gniazda do podłączenia zewnętrznej lampy błyskowej (ale już wtedy nie byłby taki płaski, więc może jakiś moduł do zdalnego wyzwalania?).

• Panasonic Lumix DMC-LX5 – pierwsze wrażenia
  - ten aparat też wygląda ciekawie, ale F300EXR podoba mi się bardziej.

• Instrukcje do aparatów fotograficznych
  - jeśli potrzebna jest Ci instrukcja obsługi do trochę starszego sprzętu, np. popularnych w Polsce aparatów Praktica czy ZENIT, to ta strona jest dla Ciebie. Znajdziesz na niej instrukcje do aparatów również innych marek.

Wakacje to okres, w którym prawdopodobnie robisz najwięcej zdjęć pamiątkowych. Jedziesz w różne miejsca Polski, czy nawet świata i utrwalasz to, co widziałeś. W dużej mierze, te zdjęcia są robione kompaktami, bo to co mają najlepsze te aparaty w porównaniu do lustrzanek, to właśnie kompaktowe rozmiary. Łatwo taki aparat zabrać ze sobą. A jeśli masz lustrzankę i komplet obiektywów, to masz spore wyzwanie. Musisz się zdecydować co zabrać, zwłaszcza jeśli wybierasz się na pieszą wyprawę. Fotografia wakacyjna ma też swój styl. Przeważają tu zdjęcia osób na tle lokalnych cudów natury, czy działalności ludzkiej.

Parada 1 w skrócie
Fotografując osobę lub grupę osób na tle jakiegoś budynku warto zwrócić uwagę na proporcje między postaciami a obiektem w tle. Osoby nie powinny być zbyt małe. Oznacza to dobranie odpowiedniego dystansu między fotografem, postaciami, a obiektem za nimi. Sam zoom w aparacie może nie wystarczyć.

Porada 2 w skrócie
Jeśli fotografujesz jakąś osobę wieczorem lub w nocy z lampą błyskową i chcesz aby również otoczenie było widoczne, to zdjęcie zrób w trybie A (Av). Ustaw największą przysłonę, największy jej otwór (małe F np. 2.8). Wtedy aparat dobierze czas tak aby postać i otoczenie było dobrze naświetlone. Jeśli czasy są zbyt długie a nie masz statywu, to wprowadź korektę ekspozycji na minus. Tło będzie wtedy ciemniejsze. A jeśli postać oświetlona lampą błyskową jest za jasna w porównaniu z tłem (bo chcesz mieć zdjęcie w innym klimacie), to wprowadź korektę ekspozycji na minus dla lampy błyskowej.

Więcej porad znajdziesz na podanych niżej stronach, które pokażą jak robić zdjęcia na wakacjach:

• Wakacje z aparatem, czyli jak zrobić dobre zdjęcie kompaktem, cz. I. Kilka spraw technicznych
• Wakacje z aparatem, czyli jak zrobić dobre zdjęcie kompaktem, cz. II. Nastawianie ostrości i lampa błyskowa
• „Odgrzewane kotlety” czyli letnie powtórki – fotografowanie kompaktami
• Jak fotografować na wakacjach

Patrząc na to, co było 20 lat temu i na to, co jest teraz, można ze stosunkowo dużym prawdopodobieństwem określić kierunki rozwoju postępu technicznego na świecie. Bezsprzecznie technika cyfrowa zawładnie urządzeniami do rejestrowania i przesyłu informacji, co ma miejsce już teraz i nie jest to nic odkrywczego. Pytanie tylko, jak dalece? Poniższe, krótkie opowiadanie spróbuje odpowiedzieć na to pytanie i przedstawić wizję roku 2020, przecież nie tak odległego.

Przygotowania

Coraz większymi krokami zbliżał się dzień, od dawna planowanej, wyprawy do Parków Narodowych Stanów Zjednoczonych. Mimo, iż można w zaciszu domowym na ekranie ściennym wyświetlić obraz jednej z kilkunastu kamer rozmieszczonych w punktach widokowych np. Wielkiego Kanionu lub podłączyć się do którejś kamery satelitarnej, to jednak sam obraz nie zastąpi otaczającej przestrzeni, smagającego wiatru i zapachu ziemi. Jak też osobistej satysfakcji z własnoręcznie zrobionych zdjęć czy całych ujęć.

Na tę też okazję wypożyczyłem od firmy, w której pracuję, kamerę do ¨zadań specjalnych¨. Tak nazywamy cacko, które sprawdziło się już w wielu warunkach terenowych i jeszcze nie zawiodło. Poza tym potrafi bardzo wiele. Jest to krzyżówka aparatu fotograficznego, kamery i wideotelefonu. Ponieważ w ostatnich latach nastąpił niesłychanie szybki rozwój technik cyfrowych i łączności, kamera służy nie tylko do rejestrowania wizji i dźwięku. Została bardzo zminiaturyzowana. Z elementów, które nadal zajmują najwięcej miejsca i są zarazem najcięższe, to obiektyw i bateria akumulatorowa. Te dziedziny w najmniejszym stopniu uległy rozwojowi. W optyce nastąpiła tylko jedna większa zmiana. Zastąpiono szklane soczewki specjalnym tworzywem sztucznym. Jednak, by zachować parametry jakościowe, jest ono tylko 70% lżejsze od szkła. Umożliwiło to też wprowadzenie do kamer receptorów (elementów foto czułych) na dalsze i bliższe widmo promieniowania elektromagnetycznego. Dlatego też postanowiłem zrobić kilka ujęć w dalekim nadfiolecie i głębokiej podczerwieni. Jeżeli chodzi o akumulatory, to są nadal tak samo ciężkie, chociaż starczają na znacznie dłużej. Dla mojej kamery, Canon model RX 2016, jeden akumulator 12Ah starcza na miesiąc standardowej pracy. Jest to jednak zasługą w dużej mierze konstrukcji kamery, w której cyfrowy zapis informacji wysyłanej od razu do komputera matki, wyeliminował wszelkie nośniki magnetyczne i błony fotograficzne i związane z nim mechanizmy ich transportu, które to zużywały najwięcej energii.

Kamera jest w pełni automatyczna, z możliwością zmiany danych w konfiguracji i ręcznej kontroli ustawień ekspozycji. Do ważniejszych parametrów należy:

• płynna zmiana rozdzielczości klatki od 1×1 do 8192×8192 punktów (również
  w czasie ujęcia wieloklatkowego),
• możliwość realizowania zdjęć pojedynczych lub wielu klatek (maks.
  100) w ciągu sekundy,
• czasy naświetleń od 1/50000 do rejestracji ciągłej,
• zoom optyczny od 0,5 do 100 razy oraz cyfrowy do 2000 razy,
• łącznie z rejestracją obrazu z kamery możliwość zapisu dźwięku i
  parametrów ekspozycji,
• funkcja wideotelefonu,
• funkcja łączności internetowej (umożliwia to obejrzenie i
  wykorzystanie tego, co zarejestrowałem przez osoby upoważnione),
• zdalne sterowanie przez łącze internetowe, z bliska na podczerwień lub
  głos,
• bezprzewodowa synchronizacja lamp błyskowych lub innych urządzeń świetlnych.

Kamera wyposażona jest zarówno w wizjer lunetkowy, odłączany ekran 5″ jak i okularoekran. Jako dodatkowe wyposażenie zabrałem statyw samopoziomujący się z motogłowicą. Często go wykorzystuję do robienia panoramy dookólnej. Głowica obraca kamerą wokół jej osi pionowej rejestrując panoramę jako jedno zdjęcie.

W trasie

Było upalnie. Wokoło skały i gorący piasek. Normalny dzień w Parku Narodowym Death Valley. Zacząłem zbaczać z utartych szlaków, aby wyłapać co ciekawsze ujęcia. Po prawej stronie zobaczyłem skalną szczelinę, ledwo co się przez nią przecisnąłem. Trochę schylony przeszedłem pod wiszącą skałą do miejsca, w którym mogłem swobodnie się wyprostować. Warto było. Niesamowite kształty kamiennych posągów od razu mnie urzekły. Zrobiłem kilka ujęć zadowolony z siebie. Nagle jak spod ziemi pojawiło się przy mnie – coś. Było to coś podobnego do jaja z sześcioma nogami i jednym „okiem”, jak wielki sztuczny pająk sięgający mi do pasa. Usłyszałem tylko znajomy cichy dźwięk ustawiania zooma i AF. Po kilku sekundach, tak jakby „pająk” wystarczająco się napatrzył na krajobrazy, pomknął szybko po skałach i zniknął w oddali. Nie wiedziałem, co o tym sądzić.

Wyjaśnienie zagadki przyszło wieczorem, gdy dotarłem do Furnance Creek Inn gdzie miałem zarezerwowany nocleg. W barze hotelowym, ku mojemu zaskoczeniu spotkałem starego kumpla Adama, jeszcze z czasów szkolnych. Rozmawialiśmy co kto robi i trochę powspominaliśmy. Okazało się, że pracuje w NASA Commercial Corporation i zajmuje się oprogramowaniem. Powiedziałem mu, że ja z kolei robię zawodowo zdjęcia, ujęcia, filmy. Opowiedziałem mu też o popołudniowym spotkaniu z „pająkiem”. Roześmiał się patrząc w moje zdziwione i bezradne oczy. Zaprosił mnie do pokoju. Otworzył szafę, a w środku stał on – „pająk”. Wyjaśnił mi, że jest to prototyp bardzo zaawansowanych technologicznie kamer samobieżnych ze sztuczną inteligencją. Pracuje właśnie nad ich oprogramowaniem. Maszyny BestCyklop robią na razie zdjęcia na bazie prostego programu i podpatrywania innych fotografujących, zapisują parametry ujęcia łącznie z kodem miejsca i warunków klimatycznych. Później ujęcia te są klasyfikowane jako dobre, przeciętne lub złe. BestCyklop analizując to, będzie robił coraz lepsze ujęcia w miarę zbierania doświadczeń. Chcą jeszcze dodać moduł analizy zdjęć satelitarnych i informacji dostępnej w internecie o tym co i jak fotografować. Taki dopracowany program będzie powielany w innych modelach. Adam zaproponował mi współpracę przy tworzeniu tego programu. Byłem bardzo zadowolony. Już oczami wyobraźni widziałem, jak wysyłam BestCyklopa by zrobił ujęcia w miejscach wcześniej dla mnie niedostępnych. Jak będzie polował na dziką zwierzynę będącą zarówno w ruchu, jak i w spoczynku. Dzięki bezwonności będzie mógł niezauważony podchodzić bardzo blisko niej.

Program ukończony

Dodaliśmy jeszcze układ przystosowania indywidualnego. Tak, by charakter zdjęć odzwierciedlał autora ujęć. Tylko teraz nie wiem, kogo określić mianem autora: mnie z kumplem (jako twórcy oprogramowania), BestCyklopa, czy potencjalnego właściciela robota?

Ps. Przedstawione powyżej opowiadanie napisałem ponad 10 lat temu na ogłoszony przez miesięcznik Foto konkurs futurystyczny. Zadaniem prac konkursowych było opisanie świata fotografii z roku 2020. Moja praca pt. „Rok 2020 – Super OKO” nie zajęła pierwszego miejsca, znalazła się jednak w ścisłej czołówce 12 prac, które zostały wybrane z grona ponad osiemdziesięciu. Została również opublikowana w 4/99 numerze magazynu Foto. Teraz, to już pewnie zmieniłbym część opisu i dodał nowe funkcje aparatu, ale zaprezentowałem go bez zmian.

O aparatach przyszłości możesz jeszcze przeczytać na stronach:
- Canon Wonder Camera
- 10 najciekawszych projektów koncepcyjnych, czyli jak może wyglądać aparat przyszłości

A jakie są Twoje pomysły? Co powinien mieć super aparat przyszłości?

Ciekawych statystyk, odnośnie wyboru obiektywu do aparatu dostarcza Skąpiec, na łamach serwisu Świat Obrazu. Można się dowiedzieć o preferencjach osób, które przeszukują ten serwis zawierający oferty sklepów. I tak np. jeśli chodzi o popularność mocowania obiektywu, to pierwsze trzy miejsca zajmują: Canon EF 35,51%, Nikon F 33,18% oraz Sony 14,34%.

Najpopularniejsze marki obiektywów to: Sigma 24,96%, Canon 24,26% oraz Nikon 20,41%. Najczęściej szukano też obiektywów zmiennoogniskowych 35,99% oraz w przedziale cenowym od 500 do 1000 zł 18,88%. Nie ma danych odnośnie sprzedaży (tych pewnie nikt nie będzie ujawniał), ale już same preferencje wyboru dają pewien obraz sytuacji.

Co to oznacza? Ano tylko tyle, że nadal w czołówce producentów aparatów z wymienną optyką są Canon i Nikon, a producentem obiektywów, który na tym najbardziej korzysta jest Sigma.

Pełny raport na stronie swiatobrazu.pl/raport-skapiecpl-obiektywy-20897…

Ps. Dla ciekawych poniżej jeszcze pokazuję zdjęcie, które po przetworzeniu posłużyło do zobrazowania dzisiejszego wpisu. Pod nim pokazane są ustawienia wywoływarki RAW, jakie zastosowałem.

Ps2. W jednej z książek, które przeczytałem (George Barr – Perfekcja w fotografii) autor pisze by nie kasować zrobionych zdjęć. Czasami może być tak, że zdjęcie z pozoru nieciekawe, ma pewien potencjał, który można wydobyć w programie graficznym.

Tym czynnikiem jest cień. Jeśli możesz znaleźć takie miejsce, w którym woda jest zasłonięta od bezpośredniego słońca, to w tym miejscu odbicie będzie bardziej wyraźne. Porównaj efekty ze zdjęcia rozpoczynającego ten wpis i kończącego go. Na pierwszym, miejsce odbicia obiektu w wodzie schowane jest w cieniu, na drugim (poniżej) światło słoneczne oświetla cały obszar wody.

Konkurs fotograficzny jest elementem realizowanego przy współfinansowaniu ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Zachodniopomorskiego projektu pn. „O NAS” – zrozumieć niepełnosprawność.

Wszelkie informację na temat konkursu, a także archiwum zdjęć nadesłanych do konkursu w ubiegłym roku znajdą Państwo na stronie internetowej projektu: www.onas.tecza.org.pl

Jak myślisz, co zostało sfotografowane? Napisz w komentarzu.

Poniżej znajdziesz wypowiedź nagraną na spotkaniu z jurorami Wielkiego Konkursu Fotograficznego National Geographic. Na spotkaniu tym Tomasz Tomaszewski wyjaśnia, co to są dobre zdjęcia i jakie są oczekiwania odbiorców fotografii reprezentowanych przez jury.

Dodatkowe linki:
Tomasz Tomaszewski
6. edycja Wielkiego Konkursu Fotograficznego

Poniżej dwa zdjęcia. W zasadzie różnią się tylko jednym elementem. Czy wiesz już jakim?

Zdjęcie 1


Zdjęcie 2

Pierwsze zdjęcie zrobione przy przysłonie F22, a drugie F11. Główna różnica, to widoczne na pierwszym zdjęciu promienie światła powstałe w wyniku dyfrakcji na listkach przysłony w obiektywie. Im mniejszy otwór przysłony (większe F) tym silniejsze zjawisko załamywania się światła. Zobacz też wpis Zdjęcia nocne z lampami jak gwiazdy. W tym przypadku większe promienie światła wzbogacają zdjęcie i sprawiają, że jest ono ciekawsze. Przynajmniej ja mam takie odczucia.

Przykład drugi

Zdjęcie 3

Zdjęcie 4

W przykładzie pierwszym oba zdjęcia były robione ze statywu więc czas naświetlania, nawet długi, nie stanowił problemu. W drugim przypadku zdjęcia (3,4) były już robione z ręki i zmiana przysłony z F5.6 (zdjęcie 3) na F22 (zdjęcie 4) skutkowało zmianą czasu z 1/250 na 1/30, co przy ogniskowej 300mm dało efekt (błąd) lekkiej nieostrości spowodowanej poruszeniem. Tak więc robienie zdjęć przy małych przysłonach, w sytuacji słabszego światła i braku statywu może okazać się niemożliwe. Przy dłuższych czasach problemem zaczyna też być wiatr, który kołysze gałęziami drzew.

Tegoroczna edycja konkursu „Uchwyć Energię” rozpoczęła się 1 lipca i potrwa do połowy listopada, kiedy to odbędzie się pokonkursowa wystawa nagrodzonych prac oraz wręczenie nagrody Grand Prix. Wystawę oraz wręczenie nagród będzie można obejrzeć na targach Poleko 2010, w salonie „Czystej Energii”.

Aby wziąć udział w konkursie należy zarejestrować się na stronie konkursowej www.uchwycenergie.pl i zamieścić zdjęcia w galerii konkursowej III edycji. Prace przyjmowane będą do końca września. Spośród nadesłanych prac fotograficznych niezależne jury wyłoni 3 zwycięskie zdjęcia.

Konkurs fotograficzny BBI Zeneris „Uchwyć Energię” ma na celu propagowanie idei Odnawialnych Źródeł Energii oraz zwrócenie uwagi na właściwe jej wykorzystywanie, zwłaszcza wśród młodych osób.

W magazynie zaprezentowanym w takiej postaci można klikać na wybrane miejsca wywołując tym akcje, oglądać wstawki video, czy wysłać dane wpisane do formularza. Przykładowo na stronach 14-15 wydania zimowego (winter 2009) można, klikając na obrazek reprezentujący daną wielkość przysłony, zobaczyć zdjęcie przy niej zrobione. Daje to możliwość zaobserwowania zmiany głębi ostrości dla wybranej przez nas wartości F.

Interaktywne wersje magazynów dostępne są pod adresami:

• Better Digital Photography – winter 2009
• Better Digital Photography – spring 2010

Ps. Na stronach serwisu yudu.com, w którym umieszczony jest ww. magazyn, są też dostępne inne, już nie interaktywne, publikacje na temat fotografii np. Photography Foundations for Art and Design.